ŁA GUERA IN ŁAGUNA – Ła tremenda sconfita subìa da Pizani ła ghe łasa canpo łìbaro a i Zenoezi che i entra Cioza Menor e dapò i òcupa, dopo un duro asedio, Cioza Mazor, gavendo łe porte spałancàe par tacar diretamente Venesia. De fronte a na situasione tanto parigołoza Venesia ła dimanda ła paze, ma
ŁE AŁEANSE E I PRIMI SCONTRI – Inte’l 1378 Zenoa ła crea un fronte łargo de ałeanse miłitare unendo tuti i nemighi de Venesia: el re de Ongarìa, el patriarca de Acuiłeja, el duca Łeopoldo de Àustria, Fransesco da Carara senjor de Padoa. Ła sità łìgure ła se gavarìa donca batùo so’l mar, gavendo da
ŁE RAZON – Inte i do deseni drio ła fine de ła Guera de i Streti Venesiani e Zenoezi i torna conpètar par el controło de łe vie de comerso marìtemo de’l Mediteraneo orientałe anpliando i só posedimenti e fazendo crésar drioman łe tension. In partegołare Zenoa inte’l 1374 ła ze bona de ocupar miłitarmente
I SCONTRI IN SARDENJA E ŁA FINE DE ŁA GUERA – Ła guera ła sèita uncora par calche ano, anca pa’l controło de ła Sardenja conteza tra el Renjo de Aragona e ła Repùblega de Zenoa. Venesiani e aragonezi i otien donca na vitoria so łe forse nemighe inte ła bataja navałe de Porto Conte,
ŁA BATAJA DE’L BÒSFORO – Ła bataja pì importante de ła guera, anca se mìa desiziva, ła vien conbatùa inte łe acue de’l Bòsforo el 13 febraro 1352. Ła bataja ła ze stà asà sanguinoza e caòtega, ła se ga invià sensa che łe flote łe podese métarse in formasion par via de na tenpesta
L’AŁEANSA CO ARAGONEZI E ROMANI – Co’l tenpo Zenoa ła ze bona de redùzar drioman ła prezensa venesiana inte’l Mar Mazor, fin che ła situasion par Venesia no ła deventa insostenjìbiłe. A càpita ałora che el 6 agosto 1350 el Mazor Consejo el ghe declara guera a Zenoa e l’inbastise su na flota de trentasincue
ŁE CÀUZE – Par conpréndar ła situasion precedente a ła tersa guera tra Venesia e Zenoa A se ga da considarar ła situasion asà vantajoza godùa da ła sità łìgure par via de’l tratado de Ninfèo stipułà co Bizansio durante ła Guera de Cùrsoła. El tratado el ghe reconoseva a Zenoa enormi priviłeji comersiałi a
EMIGRASION, ECONOMÌA, ŁENGUA E TRADISION (parte II) – Intrà el 1936 e el 1940 A ze rivà altre fameje venete, soratuto trevizane. Fin a i primi ani 60 Arborèa ła jera na enclave veneta in Sardenja (łe fameje de mezadri sardi łe jera solche 9 so 264), ma co’l boom de łe industrie de’l nord
EMIGRASION, ECONOMÌA, ŁENGUA E TRADISION (parte I) – Inte’l 1927 l’è rivà el primo scajon de 100 brasanti połezani, par védar se i fuse stà boni de conformarse a’l clima małàrego de ła bonìfega. Fin cuel momento chi che’l portéa vanti i łaori i jera solche sardi. Inte’l Veneto stòrego e inte łe provinse de
ARCHITETURA – Arborèa, contenjidora de testimonianse architetòneghe, el dopoguera de’l primo conflito mondiałe, ła ditatura, el segondo conflito, drioman ła recostrusion e ła reforma agraria. Patrimonio monumentałe, testimone vivente de ła multiètnega cultura de’l posto, parfetamente łezìbiłe, fato su co na eterozeneità de contribudi che i rende ùnjoła ‘sta sitadina. Ecletizmo vernacołare, espresion renasimentałe e
Copyright © 2023 InfoMedia Veneto | C.F. 91035140242 | Venetica.blog | All Rights Reserved.