Categoria: Storia Veneta

Flora

Ła dea e i culti veneti antighi (1/4): REITIA

REITIA – Reitia ła ze ła pì conosùa de łe Divinità de i antighi Veneti: el nome el ga orìzene inserta. Da na banda, el podarìa senjifegar “cueła che ła indrisa” (i torti, e donca na Dea de ła justisia, o na Dea che ła favorise łe nàsite indrisando i picenini vanti de’l parto). Senò,

Vai all'articolo »
Łetaradura Veneta

L'Avogadorìa de Comun (4/4): L'AVOGADOR VENESIAN (COMEDIA)

L’AVOGADOR VENESIAN (COMEDIA) – Ndà inte łe sene a Venesian par ła prima volta inte’l Carnevałe de’l 1750, ła comedia “L’Avogador Venesian” ła ze fata de tri ati in proza, scritta da Carlo Goldoni inte’l 1749. Ła ga avudo cusì gran suceso che ła ze stà portà anca a l’èstaro. Dopo che Goldoni el gavéa

Vai all'articolo »
Storia Veneta

L'Avogadorìa de Comun (3/4): AVOGADORI DE COMUN

AVOGADORI DE COMUN – A se prezume che l’istitusion de ’sta majistradura antiga asè ła sipie stà verso l’ano 1191. Łe só conpetense łe jera cuełe de deféndar i beni de ła Repùblega e de’l Stato e de sanar łe diatribe e łe càuze intra fisco e privadi. Łe mansion de l’Avogarìa de Comun łe

Vai all'articolo »
Storia Veneta

L’arte de łe sìtułe

Pensando a l’arte de i Veneti Primi A vien suito in mente łe sìtułe famoze, vazi de bronzo finamente decorài. L’arte de łe sìtułe ła taca inte ła metà de’l VII sècoło v.C. fin a ła romanizasion. In poco tenpo el novo stiłe artìstego el maura e el pì noto ezenpio, ła “Sìtuła Benvenuti”, ła

Vai all'articolo »
Storia Veneta

L'Avogadorìa de Comun (2/4): L'OCIO COSTITUSIONAŁE

L’OCIO COSTITUSIONAŁE – I Avogadori de Comun i gavéa par funsion pì intaresante e moderna de controłar łe figure pì inportante de ła Repùblega. Inte ła testa de’l Stato Veneto, łori i jera i oci. Łe só funsion łe jera de tuteła de ła łegałità e de l’aseto costitusionałe. In partegołar, a i avogadori A

Vai all'articolo »
Storia Veneta

L'Avogadorìa de Comun (1/4): AVOGADOR

AVOGADOR – Inte ła figura profesionałizà, el ze un esperto de derito che el juta una de łe parte inte un zudisio de łeje o che’l fa consułensa anca prima de na barufa, o par evitarla. El nome el vien vanti da’l łatin advocatus, propiamente cofà partisipio pasà de “advocare”, “ndar ciamar”. Inte’l łatin de

Vai all'articolo »
De ieri

Ła stanpa ła nase Feltre (4/4): EL CORAN DE I PAGANINI

IL CORAN DE I PAGANINI – Inte’l 1538 A ze stà pubregà a Venesia ła prima edision a’l mondo de’l Coran reałizada grasie a ła stanpa a caràtari mòbiłi inte ła stanparìa Ad signum putei de proprietà de i fradełi Paganino e Alessandro Paganini da Bresa. Stanpar e véndar el Coran el gavarìa podesto farli

Vai all'articolo »
De ieri

Ła stanpa ła nase Feltre (3/4): PÀNFIŁO CASTALDI

PÀNFIŁO CASTALDI (Feltre, sxz 1430 – Zara, otobre/novenbre 1487) el ze stà un mèdego veneto, e “maestro da łibri a’l stanpo”. De profesion mèdego, el ga spozà na dona venesiana, nevoda de Marco Poło, che ła ga portà in dota, tra łe altre robe, anca serti caràtari mòbiłi de orìzene sineze: el sèłebre Poło el

Vai all'articolo »
Całendaro Veneto

Ła stanpa ła nase Feltre (2/4): PAŁIO DE FELTRE

PAŁIO DE FELTRE – El “Pałio” el ze sì na manifestasion stòrega, ma vanti de tuto el gera el drapo de’l vinsidor, tuto decorà e grandamente anbìo da i partesipadori, e ciamà sinpategamente anca “la stratha” (ła strasa). Istituìo ła prima volta inte’l 1388 come festejamento par ła fine de ła Sinjorìa de i da

Vai all'articolo »
De ieri

Ła stanpa ła nase Feltre (1/4): TORCIO

TORCIO – A se dà arcuante sorte de torcio. El primo el ze stà el torcio vinario, màchina fondamentałe pa’l dezvełupo de ła vinifegasion. Inte i sècołi, A se ga reałizà modełi vari, ma tuti co ła medèzema finałità: far presion, par tràmite de na vida sensa fine che ła struca zó na piana. Stesa

Vai all'articolo »